Η πλήρης Ολομέλεια του Αρείου Πάγου βρίσκεται πλέον ένα βήμα πριν από την έκδοση μιας απόφασης-ορόσημο για τα «κόκκινα» δάνεια του νόμου Κατσέλη, η οποία αναμένεται να επηρεάσει άμεσα τουλάχιστον 350.000 δανειολήπτες. Το επίμαχο ζήτημα αφορά τον τρόπο υπολογισμού των τόκων: αν δηλαδή ο υπολογισμός στον ανατοκισμό πρέπει να γίνεται με βάση τη μηνιαία δόση (αίτημα των δανειοληπτών) ή στο σύνολο του κεφαλαίου της οφειλής (αίτημα τραπεζών και funds). Στην διάσκεψη της Πέμπτης θα καταλήξουν σε απόφαση οι ανώτατοι δικαστές, εκτός εάν, λόγω της πολυπλοκότητας της υπόθεσης, χρειαστεί να οριστεί και νέα διάσκεψη.
Οι πληροφορίες λένε ότι μετά τη θετική για τους δανειολήπτες πρόταση της τότε εισαγγελέως του Αρείου Πάγου Γεωργίας Αδειλίνη (κατά τη συζήτηση της υπόθεσης στα τέλη Φεβρουαρίου του 2025), τώρα και ο εισηγητής τάσσεται υπέρ της ικανοποίησης των αιτημάτων των δανειοληπτών.
Έγκυρες πηγές λένε ότι ο αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου Σωτήρης Πλαστήρας στην εισήγηση που θα κάνει την Πέμπτη στην Ολομέλεια, θα προτείνει ο υπολογισμός των οφειλόμενων τόκων για τα κόκκινα δάνεια να υπολογίζεται στη μηνιαία δόση τους και όχι στο σύνολο του ποσού.
Βεβαίως είναι άγνωστο εάν (έστω) η πλειοψηφία της Ολομέλειας θα υιοθετήσει την εισήγηση ή εάν θα ταχθεί υπέρ των εταιρειών που διαχειρίζονται χιλιάδες “κόκκινα” δάνεια του νόμου Κατσέλη.
Το θέμα οδηγήθηκε στην Ολομέλεια μετά από δεκάδες αντικρουόμενες αποφάσεις δικαστηρίων σε όλη τη χώρα και κατόπιν προδικαστικού ερωτήματος του Ειρηνοδικείου Ιωαννίνων. Έναν χρόνο μετά τη συζήτηση της υπόθεσης, οι ανώτατοι δικαστές καλούνται να δώσουν οριστική λύση σε ένα ζήτημα με έντονες κοινωνικές και οικονομικές προεκτάσεις.
Τα επιχειρήματα των funds και των δανειοληπτών
Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, οι εταιρείες διαχείρισης «κόκκινων» δανείων και οι τράπεζες υποστήριξαν ότι, εφόσον γίνει δεκτή η θέση των δανειοληπτών, τα δάνεια θα καταστούν στην πράξη σχεδόν άτοκα, γεγονός που –όπως υποστήριξαν– θα μπορούσε να προκαλέσει ακόμη και κύμα αγωγών από δανειολήπτες που είχαν πληρώσει με διαφορετικό τρόπο υπολογισμού των τόκων. Τόνισαν επίσης ότι, μέσω του νόμου Κατσέλη, οι οφειλέτες ήδη ευνοούνται με «κούρεμα» κεφαλαίου και επιμήκυνση της αποπληρωμής, άρα ο τόκος πρέπει να υπολογίζεται στο υπόλοιπο του κεφαλαίου, καθώς πρόκειται ουσιαστικά για νέο δάνειο.
Αντίθετα, οι δανειολήπτες υποστηρίζουν ότι η ορθή ερμηνεία του άρθρου 9 παρ. 2 του νόμου 3869/2010 επιβάλλει τον υπολογισμό των τόκων σε κάθε μηνιαία δόση και όχι στο συνολικό κεφάλαιο. Όπως τόνισαν, διαφορετική ερμηνεία οδηγεί σε υπέρογκες μηνιαίες επιβαρύνσεις, καθιστώντας αδύνατη τη συμμόρφωση των οφειλετών και ανοίγοντας τον δρόμο για καταγγελίες συμβάσεων, κατασχέσεις και πλειστηριασμούς, ακόμη και σε περιπτώσεις προστατευόμενης πρώτης κατοικίας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχει η εισαγγελική πρόταση, η οποία τάσσεται υπέρ των δανειοληπτών. Σύμφωνα με την εισήγηση, ο υπολογισμός των τόκων στη μηνιαία δόση διασφαλίζει την αξιοπρεπή διαβίωση του οφειλέτη και της οικογένειάς του και εναρμονίζεται με τον βασικό σκοπό του νόμου Κατσέλη: την ανακούφιση των υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων και την επανένταξή τους στην οικονομική και κοινωνική ζωή. Αντίθετα, ο υπολογισμός των τόκων στο σύνολο του κεφαλαίου, παρότι συμβατός με την τραπεζική πρακτική, θα οδηγούσε –όπως επισημάνθηκε– σε νέο εγκλωβισμό των δανειοληπτών σε υπέρμετρες δόσεις, με αρνητικές συνέπειες όχι μόνο για τους ίδιους αλλά και για την ευρύτερη οικονομία.
Υπέρ των δανειοληπτών παρενέβησαν στην Ολομέλεια Δικηγορικοί Σύλλογοι, Εργατικά Κέντρα και οργανώσεις καταναλωτών, ενώ αντίστοιχα υπέρ των τραπεζών και των εταιρειών διαχείρισης παρενέβησαν μεγάλα πιστωτικά ιδρύματα. Το αν η Ολομέλεια θα υιοθετήσει τελικά την εισήγηση ή θα ταχθεί με τη θέση των funds παραμένει ανοιχτό.
Σε κάθε περίπτωση, η επικείμενη απόφαση του Αρείου Πάγου αναμένεται να κρίνει οριστικά το ζήτημα των πανωτοκίων στον νόμο Κατσέλη και να καθορίσει το μέλλον χιλιάδων ρυθμίσεων «κόκκινων» δανείων, με ευρύτερες επιπτώσεις τόσο για τους δανειολήπτες όσο και για το τραπεζικό σύστημα.
Αφήστε μια απάντηση